قال ابن الجوزي ( تلبيس إبليس: 447) ‏عن يحيى بن معاذ يقول: «اجتنب صحبة ثلاثة أصناف من الناس العلماء الغافلين والفقراء المداهنين والمتصوفة الجاهلين».
امام ابن جوزی در کتاب "تلبیس ابلیس" آورده: از يحيي بن معاذ نقل است كه فرمود: «از صحبت سه گروه بپرهيزيد: عالمان غافل، فقيران تملق گو و صوفیان جاهل».

ابراهیم بن على حصرى قیروانى انصارى [1]
ابن رشیق در انموذج گوید او در منصوره از سرزمین قیروان به سال 413 [2] در سن پیرى وفات کرد. شاعر و نقاد بود. شعر نیکو مى گفت و همانند ابو تمام به صفت جناس و مطابقه نیک گرایش داشت. حصرى در اشعار و آثار خود پیرو ابو تمام بود. خود نیز طبعى داشت که اگر راه تقلید در پیش نمى گرفت شعرى به روانى آب و به لطافت هوا مى سرود.
چنان که گوید [3]:
کتمت هواک حتّى عیل صبرى و ادنتنى مکاتمتى لرمسى
و حبّک مالک لحظى و لفظى و اظهارى و اضمارى و حسّى
فان انطق ففیک جمیع نطقى و ان اسکت ففیک حدیث نفسى
او راست تألیفاتى نیکو و اشعارى دل انگیز و آثارى در تاریخ. ابن رشیق گوید: آهنگ آن داشت که کتابى در طبقات الشعراء به ترتیب سالها بنویسد و من از همه قوم سنم کمتر بود و براى او نوشتم [4].
لو کان بالسّن تنال العلا فضّل ابلیس على آدم
چون این بیت بخواند از نوشتن آن کتاب باز ایستاد و از من پوزش خواست. آثار او که من از آنها آگاه شده ام عبارتند از: کتاب زهر الآداب و کتاب النورین که آن را از زهر الآداب خلاصه کرده، حاوى اخبار و اشعارى نیکو. و کتاب المصون و الدّر المکنون و نیز از آثار او کتاب الجواهر فی الملح و النوادر. این کتاب را عبد القادر بغدادى نوشته [5].

___________
[1] الذخیره لابن بسام 4/2: 584، ابن خلکان 1: 54، الوافى 6: 61، مسالک الابصار 11: 309، انموذج الزمان: 45، عنوان الاریب 1: 43.
[2] به نقل از انموذج چنین آمده. ابن بسام گوید که وى به سال 453 وفات کرده و صفدى از کتاب الجنان ابن زبیر نقل کرده که حصرى کتاب زهر الآداب را در سال 450 تألیف کرده. اگر این درست باشد آن چه ابن بسام در تاریخ وفات او آورده درست است.
[3] حاصل معنى: عشق تو را پنهان کردم تا شکیباییم به پایان رسید و این راز پوشى مرا به گورم نزدیک ساخت.
عشق تو مالک نگاه کردن من و سخن گفتن من است و هر چه نهان مى دارم یا آشکار مى کنم. اگر سخن گویم همه سخن من از توست و اگر خاموش بنشینم هر چه با خود مى گویم درباره توست.
[4] در م: لو کان فضل السّن مندوحة. حاصل معنى: اگر رسیدن به مقام ارجمند به افزونى سال بود ابلیس بر آدم برترى مى یافت.
[5] اگر مراد عبد القادر صاحب الخزانه است باید جمله اى زاید باشد که یکى از تعلیقه نویسان افزوده است.
کتاب به نام جمع الجواهر به چاپ رسیده.


منبع: ترجمه معجم الادباء، اثر ياقوت حموى (وفات مؤلف: 626 هـ. ق)، مترجم عبد المحمد آيتى، چاپ اول، انتشارات سروش، تهران، 1423 هـ ق.