قال ابن الجوزي ( تلبيس إبليس: 447) ‏عن يحيى بن معاذ يقول: «اجتنب صحبة ثلاثة أصناف من الناس العلماء الغافلين والفقراء المداهنين والمتصوفة الجاهلين».
امام ابن جوزی در کتاب "تلبیس ابلیس" آورده: از يحيي بن معاذ نقل است كه فرمود: «از صحبت سه گروه بپرهيزيد: عالمان غافل، فقيران تملق گو و صوفیان جاهل».

فتح جندی شاپور

وقتي ابو سبره بن ابي رهم از فتح شهرهاي شوش فراغت يافت با سپاه خود رفت و مقابل جندي شاپور موضع گرفت که زر بن عبدالله بن کليب آن‌جا را محاصره کرده‌ بود، و آن‌جا ببودند و صبح و پسين جنگ بود و همچنان مقيم بودند تا از سمت سپاه مسلمانان امان‌نامه‌ به‌ شهر افتاد.
از فتح جندي‌شاپور تا فتح نهاوند دو ماه فاصله‌ بود، ناگهان مسلمانان ديدند که‌ درهاي شهر گشوده‌ شد و کسان بيرون آمدند و بازارها گشوده‌ شد و مردم به‌ جنبش آمدند و شخصي را فرستادند که‌ چه‌ شده‌ است؟
گفتند: شما امان‌نامه‌ سوي ما افکنديد ما نيز پذيرفتيم و جزيه‌ مي‌دهيم که‌ از ما حفاظت کنيد.
گفتند: ما نکرده‌ايم.
گفتند: دروغ نمي‌گوييم
مسلمانان از همديگر پرسش کردند، معلوم شد بنده‌اي بنام مکنف که‌ اصل وي از جندي‌شاپور بود امان‌نامه‌ را نوشته‌ بود.
گفتند: او بنده‌ است.
مردم شهر گفتند: ما آزاد و بنده‌ را نمي‌شناسيم، امان‌نامه‌اي آمده‌ که‌ مطابق آن کار مي‌کنيم و آن‌را پذيرفته‌ايم و تخلف نکرده‌ايم. اگر شما مي‌خواهيد نامردي کنيد.
مسلمانان دست از آنان بداشتند و قضيه‌ را براي عمر نوشتند که‌ به‌ آن‌ها نوشت: خدا درست پيماني را بزرگ دانسته‌. درست پيمان نخواهيد بود تا به‌ هنگام شک نيز درست پيماني کنيد. امان‌نامه‌ را اجرا کنيد و درست پيماني کنيد. مسلمانان از آن‌جا برفتند و به‌ پيمان عمل کردند.[1]
اين داستان نمونه‌اي است که‌ از برتري مسلمانان بر ساير اقشار مختلف جهان بشري خبر مي‌دهد و پرده‌ از آن برمي‌دارد که‌ مسلمانان از نظر اخلاقي فاصله‌ي بسيار دوري با ديگران دارند و همين بُعد اخلاقي بود که‌ به‌ عنوان اساسي‌ترين پايه‌ کافران را به‌ سرعت به‌ دامنه‌ي اسلام در آورد.[2]


([1]) تاريخ الطبري (5/ 72).
([2]) التاريخ الإسلامي (11/217).


 
از کتاب: ترجمه سيره عمربن خطاب رضي الله عنه، تأليف : دکتر علي محمد محمد صلابي